Integraal capaciteitsmanagement

Goede afstemming tussen zorgvraag en zorgaanbod is cruciaal voor zorgorganisaties. De treeknormen voor toegangs- en wachttijden, vraag om kostenbeheersing en een continu veranderende omgeving vragen om optimale benutting en flexibele inzet van capaciteiten. Daarnaast is het de behoefte van de patiënt en de zorgprofessional om de juiste zorg te ontvangen en te leveren op het juiste moment. Integraal capaciteitsmanagement (ICM) zorgt niet alleen voor inzicht in de beschikbare capaciteiten binnen de organisatie, maar ook voor het optimaal afstemmen van de beschikbare capaciteiten op de vaak veranderende zorgvraag.

Wat is integraal capaciteitsmanagement?
Integraal capaciteitsmanagement (ICM) is het op strategisch (>1jr), tactisch (3mnd-1jr) en operationeel (<3mnd) niveau bepalen van de zorgvraag en gewenste productie en het vervolgens beschikbaar stellen en monitoren van de capaciteiten (kaderstelling). ICM helpt een organisatie zijn capaciteiten in te richten en open te stellen op basis van de verwachte zorgvraag. Doet een organisatie dit niet dan is de kans groot dat een organisatie niet de juiste kwaliteit kan leveren en er te veel of te weinig geproduceerd wordt met hoge kosten tot gevolg. Door deze niveaus aan elkaar te verbinden geeft ieder niveau input en output aan het andere niveau en is integrale afstemming tussen afdelingen mogelijk. Dit zorgt voor een kwalitatief goede en efficiënte afstemming van zorgvraag en aanbod. Hierin worden ook de financiële planning & controlcyclus en de afspraken met de zorgverzekeraar meegenomen.

De Nederlandse zorg is veelal georganiseerd in afdelingen (gericht op specialismen), terwijl patiëntenzorg over de verschillende afdelingen heen plaatsvindt. Het is noodzakelijk (en logisch!) om ook de zorg integraal vorm te geven. Dit integraal vormgeven van de capaciteiten kan alleen als ICM onderdeel is van het werk van (medisch) managers, teamleiders en planners op alle niveaus. Er moet gedacht en georganiseerd worden vanuit de volle breedte van de patiëntketen. Een organisatie waarbij ICM in de volle breedte werkt en onderdeel is van de bedrijfsvoering beheerst de volgende vijf elementen en bijbehorende randvoorwaarden:

De elementen van integraal capaciteitsmanagement
  1. Productie & Logistieke kaders
  2. Integraal Overleg & Communicatie
  3. ICM Center
  4. Capaciteiten inrichten
  5. (Plan-)processen verbeteren
  • Randvoorwaarden:
    • Een ICM visie en veranderklimaat
    • Bekwaam personeel
    • Beschikbaarheid van (logistieke) data

Het vormgeven van deze vijf elementen vraagt veel van organisaties. Wij helpen en ondersteunen zorgorganisaties hierbij. Dit doen wij onder andere als (ad interim) adviseur, projectleider, analist, procesbegeleider, trainer en coach bij integraal capaciteitsmanagementtrajecten. Ook organiseren wij regelmatig intervisiebijeenkomsten op dit gebied, waarbij zorginstellingen kennis en ervaring uitwisselen. Via onze trainingstak Q-Academy bieden wij verschillende trainingen aan op dit gebied.

De quickscan
Om in kaart te brengen hoe zorgorganisaties in staat zijn om op de vijf elementen en bijbehorende randvoorwaarden van ICM in te spelen, hebben wij een quickscan ontwikkeld. Zo maken wij op alle elementen en randvoorwaarden inzichtelijk wat goed gaat en waar er ruimte voor ontwikkeling is. Gezamenlijk met de betrokkenen doen we aanbevelingen tot vervolgstappen. Benieuwd naar deze quickscan? Vraag hier meer informatie aan

Heeft u vragen over integraal capaciteitsmanagement? Neem dan gerust contact op met onderstaande consultants.